Phi đoàn máy bay không người lái đang lớn mạnh của Ukraine áp đảo hệ thống phòng không của Nga

 Chiến dịch không kích tầm xa đang gây bối rối cho Điện Kremlin.

Khói bốc lên ở Moscow vào tuần trước
Khói bốc lên ở Moscow vào tuần trước sau khi chính quyền nói là một cuộc tấn công bằng máy bay không người lái của Ukraine. © Truyền thông xã hội / UGC / Reuters

Tác giả  Alistair MacDonald, Daria Matviichuk ....25.Tháng Sáu, 2026 ....The Wall Street Journal via MS N.

Denys Shtylerman đã rất ngạc nhiên khi thấy rất nhiều máy bay không người lái của công ty ông đã lọt qua được hệ thống phòng không Nga khi ông xem đoạn phim ghi lại cảnh chúng đâm vào một nhà máy lọc dầu ở ngoại ô Moscow hồi tuần trước, tạo ra những cột khói đen cuồn cuộn bao trùm thủ đô Nga.

"Chúng tôi vừa xử dụng một loạt lớn máy bay không người lái và chúng đã áp đảo các hệ thống phòng không của Nga", Shtylerman, nhà thiết kế trưởng tại Fire Point, một trong những nhà sản xuất quốc phòng lớn nhất của Ukraine, cho biết trong một cuộc phỏng vấn.

Ukraine đang áp đảo hệ thống phòng không của Nga với một phi đoàn máy bay không người lái tầm xa ngày càng 
lớn mạnh, nhắm mục tiêu vào các nhà máy lọc dầu, cơ sở hạ tầng cảng, các ngành công nghiệp quân sự và chính các hệ thống phòng không đó.

Chiến dịch leo thang này đang dẫn đến các hạn chế đối với việc bán nhiên liệu ở Nga, giá xăng tăng vọt và hình ảnh của những đám mây khói đen thường xuyên xuất hiện trên các khu vực của đất nước vốn cho rằng cuộc chiến  Ukraine còn ở rất xa đối với họ.

Một nhà máy lọc dầu ở Moscow đã bị tấn công
Một nhà máy lọc dầu ở Moscow đã bị tấn công trong một cuộc tấn công bằng máy bay không người lái của Ukraine vào tuần trước. © Hình ảnh AFP / Getty

Hôm thứ Năm, Ukraine đã tấn công hai nhà máy lọc dầu ở Ufa, một thành phố ở Nga cách tiền tuyến hơn 930 dặm, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho biết trong một bài đăng trên mạng xã hội.

Các thành phố của Ukraine đã bị tấn công bởi tên lửa và máy bay không người lái của Nga kể từ mùa thu năm 2022. Khi Moscow bắt đầu chiến dịch ném bom chiến lược, họ cố phá vỡ cơ sở hạ tầng năng lượng, các ngành công nghiệp liên quan đến quân sự và ý chí tiếp tục phòng thủ của Ukraine. Kể từ năm ngoái, các cuộc tấn công của Nga đã gây ra số người chết và bị thương ngày càng tăng ở Kyiv và các thành phố khác của Ukraine.

Ukraine đã cố gắng đáp trả trong hơn hai năm, chủ yếu nhắm vào cơ sở hạ tầng dầu mỏ của Nga để làm tổn hại đến nền kinh tế, tài chính của chính phủ và hậu cần quân sự. Nhưng việc thiếu hỏa lực tầm xa đã hạn chế nỗ lực của Kyiv.

Năm nay, Ukraine đang sản xuất ngày càng nhiều máy bay không người lái tầm xa tốt hơn, đồng thời bổ sung tên lửa hành trình sản xuất trong nước vào nhóm hỗn hợp tấn công - gây ra thiệt hại ngày càng tăng sâu bên trong nước Nga. Kể từ tháng 3, hơn hai chục cuộc tấn công vào các nhà máy lọc dầu của Nga đã làm mất khoảng 20% công suất lọc dầu của nước này, các nhà phân tích ước tính.

Michael Kofman, một nhà phân tích quân sự tại Quỹ Carnegie vì Hòa bình Quốc tế, một tổ chức tư vấn có trụ sở tại Washington, cho biết, "Các cuộc không kích đã trở nên hiệu quả hơn vì công nghệ tốt hơn và Ukraine có khả năng thực hiện nhiều cuộc tấn công lớn hơn trước đây".

Quy mô khổng lồ của nước Nga - trong lịch sử là một lợi thế trong việc bảo vệ đất nước - hiện đang chống lại nó.

Ông Kofman nói, "Phòng không Nga phải bao che cho một tiền tuyến dài 1.200 km, nhưng cũng phải bao phủ một lãnh thổ rộng lớn mà cơ sở hạ tầng được trải rộng trên đó".

Bộ Quốc phòng Nga cho biết 8.849 máy bay không người lái của Ukraine đã bị đánh chặn trong tháng 5 năm nay, tăng từ 3.676 vào tháng 1 và 2.504 trong tháng 5 năm ngoái, theo phân tích của Quỹ Come Back Alive, một tổ chức từ thiện của Ukraine và The Wall Street Journal. Các con số bao gồm các cuộc tấn công vào lãnh thổ Nga cũng như Crimea do Nga chiếm đóng, nơi mà Ukraine đang tiến hành một chiến dịch tấn công ngày càng tăng nhằm vào cơ sở hạ tầng nhiên liệu và hậu cần quân sự.

Các nhà phân tích quân sự cho biết, Nga đã phóng đại số lượng máy bay không người lái Ukraine bị bắn hạ. Nhưng ngay cả số lượng các vụ đánh chặn được tuyên bố, cũng cho thấy các cuộc tấn công đang gia tăng như thế nào.

Tỷ lệ thành công của Ukraine cũng đang tăng lên. Khoảng 35% các cuộc tấn công thành công trong năm nay của Ukraine được xác minh bên trong Nga  đã xảy ra vào tháng 6, theo Janes, một công ty tình báo quốc phòng. Các cuộc không kích nhằm làm suy yếu nền kinh tế Nga và hình ảnh của Tổng thống Vladimir Putin với tư cách là người bảo vệ Nga, Janes nói.

Ông Shtylerman cho biết máy bay không người lái và tên lửa của Fire Point tham gia vào 8 đến 10 vụ tấn công mỗi ngày ở Nga và các khu vực do Nga chiếm đóng ở Ukraine.

Ukraine đang sao chép một số chiến thuật mà Nga đã xử dụng để chống lại họ, xử dụng một số lượng lớn máy bay không người lái để áp đảo hệ thống phòng không Nga.

Ví dụ, một hệ thống phòng thủ tên lửa Pantsir của Nga có thể tấn công không quá bốn mục tiêu cùng một lúc, Valery Romanenko, cựu sĩ quan phòng không Ukraine và là nhà nghiên cứu tại Đại học Hàng không Quốc gia Kyiv cho biết.

Những loạt đạn đầu tiên trong một cuộc tấn công bằng máy bay không người lái giúp xác định vị trí của các hệ thống phòng không của Nga, cho phép người Ukraine xác định nơi mà các máy bay không người lái khác có thể tìm đường xuyên qua, ông nói.

Mặc dù quân đội Nga từ lâu đã là chuyên gia gây nhiễu tín hiệu điện tử, nhưng nó vẫn chưa sánh được với nhiều loại hệ thống phòng thủ chống máy bay không người lái mà Ukraine đã phát triển trong cuộc chiến.

Douglas Barrie, chuyên gia về hàng không vũ trụ quân sự tại Viện Nghiên cứu Chiến lược Quốc tế, một tổ chức nghiên cứu ở London, cho biết,"Phòng không Nga được thiết lập để đối phó với máy bay có người lái, tên lửa hành trình và tên lửa đạn đạo chung quanh Moscow. Máy bay không người lái tấn công một chiều là một mục tiêu tương đối mới và khó khăn".

Các đoạn clip trên mạng xã hội cho thấy binh sĩ Nga bắn tên lửa vác vai từ một con đường đông đúc trong các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái gần đây của Ukraine. Họ dường như đã có rất ít thành công.

Một hệ thống phòng không của Nga ở khu vực Kherson do Nga kiểm soát. © Robert Brovdi qua Telegram / Handout / Reuters

Nga đang chuyển nhiều hệ thống phòng không của họ đến Moscow, cây cầu chính nối Nga với Crimea và nơi ở của ông Putin tại Valdai - khiến các thành phố và khu vực khác ít được bảo vệ hơn, ông Zelensky nói.

Ukraine dự kiến sẽ sản xuất hơn bảy triệu máy bay không người lái trong năm nay, so với hơn 2,2 triệu vào năm 2024, Bộ Quốc phòng nước này cho biết. Hầu hết sẽ là máy bay không người lái nhỏ, tầm ngắn cho tiền tuyến. Nhưng sản xuất máy bay không người lái tầm xa đã tăng lên song song.

Fire Point, một trong số các công ty sản xuất UAV tầm xa, đang đặt mục tiêu sản xuất 300 máy bay không người lái FP-1 mỗi ngày, gấp khoảng 8 lần so với năm ngoái. FP-1 có thể di chuyển tới 1.800 dặm, công ty cho biết. Khoảng cách xa hơn cần nhiều nhiên liệu, làm giảm kích thước của đầu đạn.

Ukraine chủ yếu xử dụng máy bay không người lái tầm trung dành cho Crimea, với tầm bắn lên đến 300 dặm và đầu đạn lớn hơn.

Ukraine cũng có tên lửa hành trình Flamingo của Neptune và Fire Point. Tên lửa thường mang đầu đạn lớn hơn máy bay không người lái, có thể xuyên thủng boongke và khó bị đánh chặn hơn.

Một nhà máy điện ở thành phố cảng Sevastopol
Một nhà máy điện ở thành phố cảng Sevastopol của Crimea đã bị máy bay không người lái của Ukraine tấn công vào tuần trước. © Vantor / Tài liệu phát tay / Reuters

Thống đốc Crimea do Điện Kremlin bổ nhiệm đã đình chỉ việc bán nhiên liệu
Thống đốc Crimea do Điện Kremlin bổ nhiệm gần đây đã đình chỉ việc bán nhiên liệu tư nhân .© Alexey Pavlishak / Reuters

Nhưng Ukraine hiện không có tên lửa đạn đạo tầm xa, mà Nga đã xử dụng với số lượng lớn để tấn công Kyiv và các thành phố khác.
Ông Putin nói với các phóng viên trong tuần này rằng các cuộc tấn công của Ukraine nhằm mục đích như một công cụ chiến tranh tâm lý để "chia rẽ xã hội".
Các cuộc tấn công đã gây ra sự tức giận và sợ hãi trong người dân Nga, những người cho đến nay vẫn chưa chứng kiến cuộc chiến. Một số người đang bày tỏ sự ngạc nhiên của họ trên mạng, bất chấp sự giám sát chặt chẽ của chính quyền Nga trên mạng xã hội.
Sau Moscow, các cuộc tấn công vào Crimea đang gây ra sự xấu hổ chính trị lớn nhất cho Putin.
Trong những tuần gần đây, Ukraine đã tấn công các phà, cầu và đường cao tốc nối Crimea và lục địa Ukraine do Nga chiếm đóng với Nga. Thống đốc Crimea do Điện Kremlin bổ nhiệm đã đình chỉ bán nhiên liệu tư nhân vào hôm Chủ nhật, nói rằng chỉ các dịch vụ thiết yếu của chính phủ mới có thể tiếp cận với nhiên liệu. Cảnh quay trên mạng xã hội cho thấy khách du lịch Nga ở Crimea chạy khỏi các bãi biển khi còi báo động không kích vang lên.
Các chiến dịch leo thang đang đưa nhiều vùng lãnh thổ của nước Nga hơn vào tầm bắn.
"Siberia là hậu phương của các ông. Ít nhất là trong hiện tại", Robert Brovdi, chỉ huy Lực lượng Hệ thống Không người lái của Ukraine nói, ám chỉ đề cập đến lãnh thổ rộng lớn ở phía đông nước Nga.

CLIP : Ukraine tấn công Moscow bằng đội hình 660 máy bay không người lái kỷ lục — các vụ nổ rung chuyển thủ đô Nga (WooGlobe)

-------------
_ Tác giả  Alistair MacDonald, Daria Matviichuk ......
_ Trần H Sa lược dịch từ The Wall Street Journal via MS N..... 27 Tháng Sáu, 2026 ...