TRẦN H SA

Tác giả Ian Bremmer...Ngày 04 tháng 11 năm 2026. .. Gzero Media.

Đảng Dân chủ đã giành lại quyền kiểm soát Hạ viện và Thượng viện. Mặc dù vẫn còn phiếu bầu chưa được kiểm đếm và các cuộc đua chưa ngã ngũ, nhưng chiến thắng của đảng Dân chủ là rất lớn – ít nhất 54 ghế Thượng viện và khoảng 258 ghế Hạ viện. Tại Thượng viện, đảng Dân chủ đã giành chiến thắng bất ngờ ở Kansas (nơi chưa từng bầu một thượng nghị sĩ đảng Dân chủ nào kể từ năm 1932) và Texas (nơi chưa từng bầu một thượng nghị sĩ đảng Dân chủ nào kể từ năm 1988). Trong khi đó, chiến thắng tại Hạ viện trải rộng sang các khu vực bầu cử mà đảng Cộng hòa mới đây vừa đã vẽ lại ranh giới các khu vực bầu cử theo hướng có lợi cho họ. Trên khắp các cuộc đua thống đốc tiểu bang và quốc hội, đảng Dân chủ đã gặt hái thành công ở những vùng của Hoa Kỳ mà đảng này đã không cạnh tranh được trong nhiều thế hệ.

Mặc dù đảng của tổng thống thường thua trong các cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ, nhưng quy mô thất bại của đảng Cộng hòa lần này thuộc hàng lớn nhất trong nhiều thập kỷ, trầm trọng hơn do nạn tham nhũng mang tầm lịch sử của chính quyền Trump, cuộc chiến ở Iran, thuế quan không được lòng dân và việc tập trung vào các dự án phù phiếm – từ phòng khiêu vũ đến cổng vòm – mà không phải là ưu tiên của cử tri.

Đây là một thất bại sẽ có những hệ quả sâu rộng đối với hai năm cuối cùng của chính quyền Trump và cuộc bầu cử tổng thống năm 2028. Nhưng trước khi nhìn về phía trước đến cuộc bầu cử tiếp theo, tôi muốn đánh giá những gì tôi đã đúng và sai trong ba dự đoán hàng đầu của mình về cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ. Và những gì mà thành tích đó có ý nghĩa đối với thời gian còn lại của Trump tại Tòa Bạch Ốc.

#Dự đoán 1: Đảng Dân chủ sẽ thắng cả Hạ viện (với ít nhất 20 ghế chuyển sang màu xanh) lẫn Thượng viện (với đa số từ 51 đến 53 ghế). Và nếu tôi sai, đó là vì tôi đã quá thận trọng trong dự đoán của mình.

Trong bài phân tích nhanh hôm thứ Hai, tôi đã trình bày những kỳ vọng của mình về một làn sóng xanh, được thúc đẩy bởi tỷ lệ ủng hộ thấp dành cho Trump và xu hướng chống lại các chính trị gia đương nhiệm trên toàn cầu trong các cuộc bầu cử. Tôi đã dự đoán sai về biên độ, nhưng lại đúng về hướng của sai số đó. Đảng Dân chủ đã vượt qua cả những dự đoán lạc quan nhất về kết quả của họ.

Không chỉ James Talarico đánh bại ứng cử viên đảng Cộng hòa Ken Paxton đang vướng vào bê bối trong cuộc đua vào Thượng viện Texas, mà Gina Hinojosa cũng đánh bại Thống đốc Texas đương nhiệm lâu năm của đảng Cộng hòa, Greg Abbott. Đảng Dân chủ đã giành được thắng lợi ở Bắc Carolina nhờ chiến dịch tranh cử của cựu Thống đốc Roy Cooper, nhưng họ cũng đã giành được chiếc ghế khó khăn hơn nhiều so với ở Nam Carolina, với việc Annie Andrews đánh bại Thượng nghị sĩ Darline Graham. Đảng Dân chủ không chỉ giành được các ghế mục tiêu tại Hạ viện, mà còn lật đổ nhiều ghế mà ít người nghĩ là có tính cạnh tranh - chẳng hạn như Khu vực bầu cử số 9 của Bắc Carolina, nơi ứng cử viên lâu năm của đảng Dân chủ Richard Ojeda (người trước đây từng tranh cử ở Tây Virginia) đã đánh bại dân biểu Richard Hudson, Chủ tịch Ủy ban Quốc hội Cộng hòa Quốc gia.

# Dự đoán 2: Trump có thể tuyên bố cuộc bầu cử đã bị gian lận, nhưng ông ta sẽ không thể làm gì nhiều với điều đó. Chúng ta sẽ có một cuộc bầu cử tự do và công bằng, cùng với một sự chuyển giao quyền lực một cách hòa bình tại Quốc hội.

Trước thứ Ba, đã có rất nhiều đồn đoán rằng Trump sẽ tìm cách gian lận cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ: tịch thu hòm phiếu , điều động ICE vào các điểm bỏ phiếu , hoặc từ chối cho các thành viên Quốc hội mới đắc cử nhậm chức. Quan điểm của tôi là Trump không có khả năng - hoặc sự tập trung - để lật ngược kết quả. Những cơ chế kiểm soát quyền lực của ông, bao gồm sự kiểm soát bầu cử của các tiểu bang và các tòa án có thái độ hoài nghi, sẽ ngăn chặn bất kỳ nỗ lực nghiêm trọng nào nhằm phớt lờ ý chí của cử tri.

Ngay cả trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ, bằng chứng đã ủng hộ lời kêu gọi này. Sau khi tờ New York Times đưa tin rằng những cá nhân liên quan đến chiến dịch tranh cử của cựu nữ nghị sĩ Mary Peltola đứng sau việc đưa một ứng cử viên thứ hai tên Dan Sullivan ra tranh cử vào Thượng viện Alaska chống lại Thượng nghị sĩ đương nhiệm của đảng Cộng hòa, chính quyền Trump đã tìm cách ngăn chặn tiểu bang chứng nhận thất bại của thượng nghị sĩ đương nhiệm nếu việc có thêm một ứng cử viên tên Sullivan trên lá phiếu quyết định kết quả bầu cử. Một thẩm phán liên bang đã bác bỏ vụ kiện, và Thượng nghị sĩ Sullivan tuyên bố ông sẽ chấp nhận kết quả bầu cử - điều mà chúng ta vẫn chưa biết trong một cuộc đua sít sao.

Chính quyền cũng đã kiện bang California trước cuộc bầu cử, tuyên bố – mà không đưa ra nhiều bằng chứng – rằng 20.000 cử tri trong danh sách cử tri của bang là người không phải công dân và phiếu bầu của họ không nên được tính. Sau khi thua kiện ở các tòa án cấp dưới, Bộ Tư pháp đã đưa vụ án lên Tòa án Tối cao, nhưng tòa án nhanh chóng bác bỏ yêu cầu này .

Ngày bầu cử diễn ra suôn sẻ ở Alaska, California và phần còn lại của đất nước, và không có bằng chứng nào cho thấy sẽ có bất kỳ trở ngại nào đối với việc đảng Dân chủ nhậm chức vào tháng Giêng. Ngay cả khi chính quyền Trump muốn lật ngược kết quả bầu cử, quy mô thất bại của đảng Cộng hòa khiến việc đó gần như bất khả thi. Điều đáng khen là Trump đã nhanh chóng xác nhận ông sẽ chấp nhận kết quả và tìm cách hợp tác với đảng Dân chủ. (Ông cũng tuyên bố đảng Cộng hòa thua cuộc vì ông không có tên ông trong danh sách ứng cử viên.)

Chế độ dân chủ – dù có nhiều phức tạp – vẫn có khả năng mang lại sự chuyển giao quyền lực một cách hòa bình và hiệu quả tại Hoa Kỳ.

# Dự đoán ​​thứ 3: Thời kỳ đỉnh cao của Trump đã qua rồi. Cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ sẽ chứng minh điều đó và đẩy nhanh sự suy giảm ảnh hưởng của ông ta.

Những câu chuyện nổi bật.

Trong nhiều tháng qua, tôi đã lập luận rằng chúng ta đã vượt qua thời kỳ đỉnh cao ở khả năng phá vỡ trật tự quốc tế của Trump. Trước thứ Ba, tôi đã lập luận rằng với chỉ còn hai năm nữa là hết nhiệm kỳ, uy tín chính trị trong nước của Trump đang giảm sút nghiêm trọng, sự kiểm soát ngày càng tăng đối với quyền lực của ông từ Tòa án Tối cao, và với sự phản tác dụng của cuộc chiến ở Iran, Trump không còn khả năng chi phối diễn biến tại các sự kiện toàn cầu nữa. Điều đó không loại bỏ tất cả rủi ro liên quan đến nhiệm kỳ tổng thống của ông - đặc biệt là khi chính quyền của ông loại trừ việc ban hành các quy định quan trọng về trí tuệ nhân tạo, trong khi các sự cố an ninh của AI ngày càng gia tăng  - nhưng quyền lực của Trump trên trường quốc tế đã trở thành một tài sản đang suy yếu.

Sau cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ, tôi càng tin tưởng hơn vào nhận định đó. Bên cạnh sự giám sát từ các nghị sĩ Dân chủ mới đắc cử tại Hạ viện và Thượng viện, những thất bại rộng khắp của đảng Cộng hòa sẽ làm tăng khả năng các thành viên trong chính đảng của ông Trump sẽ rời bỏ liên minh của ông. Điều đó không có nghĩa là một làn sóng các nghị sĩ Cộng hòa tại Hạ viện và Thượng viện sẽ ngay lập tức bắt đầu chỉ trích các hành động của chính quyền ở Iran hoặc các chính sách thực thi luật nhập cư - ông Trump vẫn sẽ duy trì ảnh hưởng đáng kể trong các cuộc bầu cử sơ bộ của đảng Cộng hòa. Nhưng sẽ có sự gia tăng dần dần số lượng các dân biểu nghị sĩ Cộng hòa sẵn sàng phản đối các luận điểm của chính quyền Trump khi họ tìm kiếm một thông điệp hiệu quả hơn trước thềm năm 2028.

Tình hình đó sẽ càng trở nên căng thẳng hơn bởi thực tế khó chịu nhưng không thể phủ nhận rằng, ông Trump đang mất dần sự mạch lạc ở tuổi 80. Giống như Tổng thống Biden trong những năm cuối nhiệm kỳ, ông Trump ngày càng trở nên thất thường trong chiến dịch tranh cử - lặp đi lặp lại cùng một câu chuyện nhiều lần trong một bài phát biểu và có số lần "lạc đề hoặc khó hiểu" nhiều hơn gấp đôi so với mười năm trước, theo phân tích của tờ New York Times . Cũng có nhiều khoảnh khắc mà tổng thống dường như nói ra những suy nghĩ thầm kín của mình, bao gồm việc liên tục bình luận về vóc dáng của những người đàn ông và phụ nữ chung quanh ông và đưa ra những lời lẽ phân biệt chủng tộc chống lại người Mỹ gốc Somalia.

Tôi không thể đánh giá tình trạng tinh thần của Trump, nhưng tôi có thể đánh giá những hệ lụy chính trị khi công chúng nhận thấy ông ấy đã sa sút ( gần một nửa số người dân cả nước đã cho rằng Trump đang bị suy giảm nhận thức từ hồi đầu năm nay). Những lo ngại về khả năng trí tuệ của Tổng thống Biden đã dẫn đến một cuộc nổi dậy trong đảng của ông, cuối cùng làm thất bại chiến dịch tái tranh cử của ông. Trump không thể tranh cử nhiệm kỳ thứ ba (bất kể Steve Bannon nói gì ), nhưng các đảng viên Cộng hòa hy vọng lãnh đạo đảng vào năm 2028 và những năm tiếp theo vẫn có thể bỏ rơi ông.

Sẽ có một số thành viên nội các muốn duy trì mối quan hệ thân thiết với Trump - do lòng trung thành thực sự hoặc mong muốn khai thác cơ hội thương mại thông qua chức vụ của họ - nhưng các chính trị gia đang nhắm đến tương lai trong chính trường, chẳng hạn như các ứng cử viên tổng thống như Phó Tổng thống JD Vance và Ngoại trưởng Marco Rubio, sẽ phải chịu áp lực để thể hiện sự độc lập của mình. Và những mâu thuẫn nội bộ sâu rộng hơn trong Đảng Cộng hòa sẽ chỉ càng củng cố vị thế "tổng thống sắp mãn nhiệm" của Trump.

Cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ đã kết thúc, nhưng kỷ nguyên Trump vẫn chưa chấm dứt. Tuy nhiên, nó đã bước vào một giai đoạn mới, với việc đảng Cộng hòa đang nỗ lực xây dựng lại liên minh vốn đã đưa họ lên nắm quyền vào năm 2024, và đảng Dân chủ hy vọng chiến thắng vang dội trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ này sẽ tạo bàn đạp cho chiến thắng năm 2028. Điều đó có nghĩa là chúng ta ngày càng bàn luận nhiều hơn về cuộc sống sau thời Trump ở một quốc gia mà nền chính trị đã bị ông thống trị trong hơn mười năm qua. Tương lai đó sẽ như thế nào vẫn còn là điều chưa biết, đối với nước Mỹ và cả thế giới.

Nhưng có một điều chắc chắn: cử tri trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ đã đưa ra sự bác bỏ dứt khoát đối với một vị tổng thống đặt lợi ích cá nhân lên trên lợi ích quốc gia.

---------------

_ Tác giả Ian Bremmer...Ngày 04 tháng 11 năm 2026. .. Gzero Media.

_ Trần H Sa lược dịch từ Gzero Media...05/11/2026.